Rosemarie Hypermobiel zijn klinkt voor veel mensen als iets positiefs.
“Soepel”, “lenig”, “handig met yoga” – dat hoor ik vaak.
Maar wie zelf hypermobiel is, weet dat het niet alleen een voordeel is.
Het is ook vermoeidheid, pijn, overbelasting en soms het gevoel dat je lichaam je in de steek laat.
Wat is hypermobiliteit?
Hypermobiliteit betekent dat gewrichten, banden en pezen te soepel en beweeglijk zijn. Dit komt meestal door erfelijk slapper bindweefsel (collageen).
Ongeveer 10–20% van de bevolking is hypermobiel. Bij kinderen komt dit vaker voor, vaak neemt de flexibiliteit af naarmate ze volwassen worden. Meestal is hypermobiel zijn pijnloos. Echter kan het wel leiden tot:
- Gewrichtspijn
- Snelle overbelasting
- Vermoeidheid
- Verstuikingen
- Instabiliteit
- Spierspanning
Typische kenmerken zijn:
- Overstrekbare knieën en ellebogen
- Duimen of vingers die ver doorbuigen
- Platvoeten
- Regelmatig verzwikken van enkels
- Rug- of nekklachten
De diagnose wordt gesteld via de Beighton-score door een reumatoloog. Dit is een test waar in 5 oefeningen worden gedaan om te kijken hoe ver het gewricht kan overstrekken. Wanneer hypermobiliteit gepaard gaat met chronische pijn spreken we van het Hypermobiliteitssyndroom (HMS). In ernstigere gevallen kan het onderdeel zijn van bindweefselaandoeningen zoals Ehlers-Danlos Syndroom (EDS).
Waarom geeft hypermobiliteit zoveel vermoeidheid?
Wat veel mensen onderschatten is dat de spieren continu extra moeten werken om gewrichten te stabiliseren. Waar bij in een ‘normale’ situatie het bindweefsel stevigheid geeft, moeten bij mensen met hypermobiliteit de spieren dit compenseren. Dat kost veel energie dit verklaart dan ook dat vermoeidheid zo’n grote klacht is bij hypermobiliteit.
Hypermobiliteit en de spijsvertering
Wat minder bekend is, is dat bindweefsel niet alleen in de gewrichten aanwezig is maar ook in de darmen, de maag, de bekkenbodem en de bloedvaten. Bij mensen met hypermobiliteit zie je daarom vaker klachten zoals;
- Prikkelbare darm
- Obstipatie
- Opgeblazen gevoel
- Trage maaglediging
- Reflux
- Voedselgevoeligheden
Door dat het bindweefsel soepeler is beweegt deze ook minder krachting. Dit kan problemen op leveren in bijvoorbeeld de darmen. De darmwand bevat namelijk ook bindweefsel. Als dit soepeler is, kan dat invloed hebben op de spanning en beweeglijkheid van de darmen. Met als resultaat een vaak langzaam metabolisme/ spijsvertering. Daarnaast komt het regelmatig voor dat mensen die hypermobiel zijn een gevoelig zenuwstelsel hebben. Stress en overprikkeld zijn tasten ook nog eens je spijsvertering aan.
Rust in het zenuwstelsel = rust in de darmen.
En daar kan yoga enorm helpend in zijn.
Yoga bij hypermobiliteit: minder rek, meer stabiliteit
Als je hypermobiel bent, is méér rek meestal niet wat je nodig hebt. Die heb je namelijk al meer al voldoende. Veilig bewegen is daarin heel belangrijk, je lichaam aansterken en bewust bewegen. De valkuil bij hypermobiel zijn is “hangen” in je gewrichten;
- Knieën op slot zetten
- In je schouders zakken
- Diep in je heupen hangen
Wat je lichaam nodig heeft is:
✔ Stabiliteit
✔ Spierkracht
✔ Controle
✔ Bewustzijn
In yoga betekent dat:
- Werken op 70% van je bereik
- Actieve spieren in plaats van passief hangen
- Kleine gecontroleerde bewegingen
- Versterken van diepe stabiliserende spieren
- Ademhaling inzetten voor regulatie van het zenuwstelsel
Yoga bij hypermobiliteit gaat niet over hoe ver je komt. Dus gebruik een yoga blok of riem om juist de beweging te remmen en bewust de spieren een te spannen. Door kracht te gebruiken maar je je lichaam sterker. Je kun hypermobiel zijn niet genezen wel kun je door goed te bewegen en sporten met weinig ongemak door het leven gaan. Dus niet doorbuigen naar het eindpunt maar stevig staan goed bewegen. Ken je grens.
Praktische tips bij hypermobiliteit
- Versterk spieren rondom gewrichten (bij voorkeur onder begeleiding van een fysiotherapeut)
- Vermijd overstrekken en “hangen”
- Verdeel activiteiten over de dag
- Bouw rustmomenten in
- Draag stabiele schoenen
- Train balans en coördinatie
- Let op je houding (ook tijdens zitten en staan)
Kruiden ter ondersteuning
Hypermobiliteit kun je niet genezen. Maar ja kan wel je lichaam ondersteunen.
🌿 Rozemarijnbad bij vermoeidheid en spierpijn
Rozemarijn werkt verwarmend en bevordert de doorbloeding.
Bij vermoeidheid en koude spieren kan dit heel prettig zijn.
Zo maak je een bad:
- 2–3 eetlepels gedroogde rozemarijn
- 15 minuten laten trekken in heet water
- Zeven en toevoegen aan een warm bad
Niet gesponsord wel een fijne; Weleda Rozemarijn activeringsbad.
🌿 Ondersteuning van de spijsvertering
Bij darmklachten kan gekeken worden naar kruiden die de spijsvertering ondersteunen, zoals:
- Venkel
- Kamille
- Gember
Afstemming is altijd persoonlijk, zeker bij medicatiegebruik.
Hypermobiliteit gaat ook over grenzen
Veel hypermobiele mensen zijn gevoelig.
Gaan makkelijk over hun grenzen heen.
Maar voelen anderen ook goed aan.
Het is moeilijk om een lichaam te hebben dat bijna altijd te ver door beweegt, niet alleen fysiek maar ook metaal. Je zoekt altijd de rek op, en die heb je veel. Maar niet zonder dat het je duur kan komen te staan. Stevigheid zit niet alleen in spieren het zit ook in hoe je jezelf draagt. Yoga kan je helpen door je bewust te maken van lichaam, wat is te ver? waar mag ik stop zeggen?
Door bewuster om te gaan met je lichaam, kan de pijn verminderen, neem je makkelijker rust als je lichaam hier om vraagt. Kun je prikkels beter verwerken en je grenzen beter aanvoelen.
Herken jij jezelf hierin?
Heb jij last van:
- Hypermobiliteit en vermoeidheid?
- Instabiele gewrichten?
- Darmklachten in combinatie met soepele gewrichten?
- Regelmatige overbelasting?
Dan kan het helpend zijn om breder te kijken dan alleen je gewrichten.
In mijn praktijk combineer ik lichaamsbewustzijn, yoga, voeding en kruidondersteuning afgestemd op jouw situatie. En dat is precies waar ik in mijn praktijk en yogalessen ruimte voor maak. Door bijvoorbeeld blokken te gebruiken met yoga. Yogablokken gebruiken tijdens de yoga kan helpen bij het remmen van de flexibiliteit zodat je niet in je banden hangt maar opzoek kunt naar je kracht, de juiste spierspanning.
